Μπορεί να μην χρειάζεται να αλλάξεις αλλά να θυμηθείς.

Να θυμηθείς τον εαυτό σου,

όχι αυτή την εκδοχή που θέλουν οι άλλοι αλλά αυτό τον εαυτό που σε κάνει να νιώθεις ελεύθερος και αυθεντικός.

Να δεις τι θέλεις πραγματικά, πόσο σε γεμίζει η ζωή που ζεις, αν εκφράζεις τις ανάγκες σου.

Να φέρνεις κοντά σου ανθρώπους που ανθίζεις μέσα από την αγάπη, την υποστήριξη και την αποδοχή τους.

Να κρατάς σε απόσταση εκείνους που κοντά τους μαραζώνεις γιατί σε κρίνουν, σε μειώνουν ή σε κάνουν να αμφισβητείς την λογική σου και την αξία σου.

Ακόμη και αν ακούς ή βλέπεις γύρω σου άτομα που δείχνουν πόσα κατάφεραν την προηγούμενη χρονιά και πόσα ακόμη στοχεύουν στη νέα χρονιά που ξεκίνησε..

Πάρε μια ανάσα..

Είναι πολύτιμο να μείνεις στη σιωπή και να νιώσεις ευγνωμοσύνη για όσες μάχες έδωσες που μπορεί να μην ξέρει κανένας.
Τα κατάφερες!

Και αν νιώθεις ότι έχεις ανάγκη από αλλαγές ας θυμάσαι ότι δεν γίνονται με ημερομηνίες.
Γίνονται όταν δίνεις χώρο και χρόνο στην ψυχή σου να αναπνεύσει.

Μην σε ξεχνάς..
Να σε φροντίζεις!

Κάθε φορά που ολοκληρώνουμε την Ψυχική Ενδυνάμωση επιδιώκω να βρεθώ στη φύση.

Στέκομαι εδώ για να πάρω ανάσες για την ψυχή μου και να νιώσω ευγνωμοσύνη για τις μικρές στιγμές.

Αν είσαι αθλητής-αθλήτρια, προπονητής-προπονήτρια, αγαπάς τον αθλητισμό ή είσαι ‘αθλητής-αθλήτρια’ στη ζωή γενικότερα..

Να θυμάσαι

Δεν είναι μόνο το σώμα που χρειάζεται προπόνηση μα και το μυαλό. Εσύ χρειάζεται να ελέγχεις το μυαλό σου και όχι αυτό εσένα.
Αθλητική Ψυχολογία δεν σημαίνει να μαθαίνεις να είσαι σκληρός αλλά να προπονείς το μυαλό σου για να φτάνεις στις κορυφές σου.
Κάθε σκέψη μπορεί να σε δυναμώσει ή να σε μπλοκάρει
Το πιο δυνατό όπλο είναι η ψυχική σου δύναμη και ανθεκτικότητα
Η πίστη στον εαυτό σου μπορεί να κάνει την ανατροπή και να κερδίσεις τον αγώνα
Δεν είσαι μόνος-μόνη σου σε αυτή την διαδρομή προς την κορυφή και δεν χρειάζεται να το περνάς μόνος-μόνη σου

Άλλωστε η νίκη ξεκινά από μέσα μας!

Και όμως νιώθω οτι κάτω απο αυτή τη μαύρη σκόνη υπάρχει ένας θησαυρός.. ακόμη και αν ο ίδιος/η ίδια όχι μόνο δεν το βλέπει αλλά δεν πιστεύει στην ύπαρξη του. Πόσο συγκινητικό αλήθεια όταν ο ίδιος/η ίδια τον ανακαλύπτει και αρχίζει να τον αξιοποιεί.

Έναν τέτοιο πολύτιμο θησαυρό θέλω να μοιραστώ μαζί σου, μαζί σας απο μια ταξιδιάρα ψυχή που είχε το θάρρος να ψάξει το φως στα σκοτάδια της -και την καμαρώνω πολύ ! .. μπορεί σε αυτά που θα διαβάσεις να αναγνωρίσεις κάτι απο σενα..

Και που ξέρεις.. αν εκείνη τα κατάφερε .. γιατί όχι και εσύ;; !

“Ίσως επειδή φτάνει το τέλος αυτής της χρονιάς και μυρίζουμε το άρωμα της νέας που πλησιάζει ή ίσως απλώς και μόνο νιώθοντας την ανάγκη, σκέφτηκα να κάνω μια μικρή ανασκόπηση της δικής μου χρονιάς.

Αυτός ο χρόνος ήταν ίσως ο σημαντικότερος της ζωής μου. Αν του έδινα όνομα θα ήταν «δάσκαλος» και αυτό είναι πραγματικά αληθινό. Η ζωή μου πια κυλάει τόσο διαφορετικά . Νιώθω πως περπατάω ταυτόχρονα σε δύο ολότελα διαφορετικούς δρόμους. Σαν να μετράω τα τελευταία χιλιόμετρα του ενός και τα πρώτα παιδικά βήματα του άλλου. Πέφτω πολλές φορές και σκοντάφτω σε λακκούβες του παλιού όμως πιάνομαι από τα στηρίγματα του καινούριου μου κόσμου. Μέτρησα πολλές πληγές και έβγαλα γυαλιά από την ψυχή μου. Όμως γέλασα πολλές φορές , έζησα νέες συγκλονιστικές στιγμές που η αίσθηση τους και μόνο φέρνει δάκρυα χαράς στα μάτια μου. Έκανα τα ματωμένα μου κομμάτια στην άκρη για να χωρέσω περισσότερη αγάπη στην καρδιά μου. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι έμαθα. Έμαθα και μαθαίνω. Μαθαίνω να ζωγραφίζω περισσότερα χαμόγελα στη ζωή μου και στις ζωές των άλλων. Μαθαίνω να ψάχνω μια μικρή σπίθα όταν όλα γύρω φαίνονται σκοτεινά .Μαθαίνω να ψάχνω τις πληγές μου και μετά να τις επουλώνω με αγάπη και πόνο ταυτόχρονα. Μαθαίνω να αγαπώ τον εαυτό μου, να κάνω όνειρα και να πιστεύω σε αυτά με όλη τη δύναμη της ψυχής μου .Μαθαίνω να ψάχνω το θεό σε καθετί. Μαθαίνω τόσα πολλά που δεν μπορώ να απαριθμήσω.

Κάποιες φορές νιώθω σαν να γεννιέμαι ξανά . Αυτή τη φορά όμως δεν θα βρω έναν κόσμο έτοιμο για λογαριασμό μου, αλλά θα φτιάξω μόνη μου έναν δικό μου στα μέτρα μου. Και εκεί ίσως είναι που χάνομαι κάποιες φορές αλλά δεν πειράζει γιατί ξέρω ότι τώρα δεν είμαι μόνη μου. Τώρα εκτός από τον θεό έχω και τον εαυτό μου.

Στα μάτια μου ανεβαίνουν δάκρυα από ευγνωμοσύνη για όσα πέρασαν και για όσα έρχονται, γιατί είναι τόσο όμορφη η σκέψη πως οι καλύτερες μέρες της ζωής μας δεν έχουν έρθει ακόμα.

365 νέες μέρες..365 νέες ευκαιρίες…

ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ ΣΕ ΟΛΟ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ!”

Να θυμάσαι οτι πίσω απο κάθε σκοτάδι υπάρχει φως..

Αρκεί να βρεις τον κατάλληλο άνθρωπο που θα σε βοηθήσει να προπονήσεις το μυαλό σου να το δει αλλιώς!

Έχεις παρατηρήσει πως σε κάνουν να νιώθεις;
Όχι οι πεταχτές αλλά εκείνες οι σφιχτές..
που χάνεσαι σε αυτές και ξεχνάς προσωρινά τα πάντα..
που είναι δυνατές για να σου δώσουν δύναμη να συνεχίσεις..
που είναι τόσο πολύτιμες για να σε βοηθήσουν να κολλήσεις κάθε ραγισμένο κομμάτι μέσα σου..
που είναι τόσο απελευθερωτικές για να ξεφεύγεις απο αρνητικές σκέψεις..
“που είναι σαν να κουμπώνεις“..
που είναι τόσο γεμάτες για να νιώθεις ευγνώμων που είσαι μέσα σε αυτές και για αυτά που ζεις.

Δεν είναι τυχαίο που στο αγκαλιάζω υπάρχει το ΖΩ !!

Και τι να κάνω; μπορεί να σκεφτείς.

Θα σου πω μερικά που κάνω εγώ..
* σταμάτα να πιστεύεις όλα όσα σκέφτεσαι, τις περισσότερες φορές είναι μόνο σκέψεις ντυμένες με πολύ φόβο
* να είσαι ευγνώμων για όλα όσα είσαι ή έχεις καταφέρει [ναι και τα πολύ μικρά] και για τις στιγμές που ζεις
* ζήσε την κάθε στιγμή στο εδώ και τώρα [mindfulness] χωρίς να σκέφτεσαι τι δεν θα έπρεπε να είχε γίνει στο παρελθόν (δεν μπορείς να το αλλάξεις) και τι μπορεί να συμβεί στο μέλλον (δεν μπορείς να το ελέγξεις)
* συγχώρεσε τον εαυτό σου και τους άλλους που σε πλήγωσαν όχι γιατί το αξίζουν αλλά γιατί εσύ αξίζεις να ζεις με ηρεμία το παρόν σου
* ποτέ δεν είναι αργά να κυνηγήσεις ένα όνειρο σου αρκεί να είσαι αποφασισμένος να γκρεμίσεις τοίχους που μπορεί να βρεθούν στο δρόμο σου
* διεκδίκησε να έχεις κοντά σου ανθρώπους που σ’αγαπάνε για αυτό που είσαι και όχι με τους τοξικούς που σου υπενθυμίζουν συνέχεια ποιος δεν είσαι ή τι δεν έχεις καταφέρει.

Πλησιάζουν οι γιορτές των Χριστουγέννων.
Για τα περισσότερα παιδιά αποτελεί μια ευχάριστη προσμονή για να πάρουν το δώρο που τόσο επιθυμούν (παιχνίδι, ρούχο, ταξίδι π.χ. Disneyland).

Οι ενήλικες, επίσης, ως μεγάλα παιδιά περιμένουν για δώρο από τις γιορτές μια αλλαγή είτε σε προσωπικό είτε σε επαγγελματικό επίπεδο. Δίνεται γενικά η εντύπωση πως αυτές τις γιορτινές μέρες κάτι σημαντικό θα συμβεί και όλοι προετοιμάζονται για αυτό. Από εμάς τους ίδιους που φοράμε τα πιο ωραία μας ρούχα μέχρι και τα σπίτια που στολίζονται στο κλίμα των ημερών.

Αυτή η αίσθηση (ευχάριστης αναμονής των γιορτών) όμως ισχύει για όλους τους ανθρώπους;
Αρκετοί υποστηρίζουν πως περιμένουν με αγωνία όχι να έρθουν αλλά να περάσουν αυτές οι μέρες καθώς τους αφήνουν μια ‘πικρή’ γεύση βιώνοντας την «κατάθλιψη των Χριστουγέννων», όπως αναφέρουν. Αρκετές μελέτες και στοιχεία από κέντρα ψυχολογικής υποστήριξης επιβεβαιώνουν ότι την περίοδο των γιορτών παρατηρείται αύξηση στον αριθμό και στη σοβαρότητα των ατόμων που παρουσιάζουν αυτή την καταθλιπτική διάθεση παρόλο που αυτή η μορφή κατάθλιψης δε συγκαταλέγεται στο DSM-IV (διαγνωστικό εγχειρίδιο ψυχικών διαταραχών) ως ξεχωριστή διαταραχή.
Αναμνήσεις του παρελθόντος με αγαπημένα πρόσωπα που δεν είναι στη ζωή ή έχουν απομακρυνθεί από την οικογενειακή στέγη, διαζύγιο/χωρισμός, υψηλές προσδοκίες (επηρεασμένες ή μη από τα Μ.Μ.Ε.) που δεν μπορούν να εκπληρωθούν, υπερδραστηριοποίηση (ψώνια, πάρτι) που προσπαθεί να εναρμονιστεί με οικογενειακές και όχι μόνο υποχρεώσεις οδηγούν ενδεχομένως σε καταθλιπτική διάθεση. Αυτή εκδηλώνεται με έντονους πονοκεφάλους ή ημικρανίες, διαταραχές ύπνου, υπερκατανάλωση φαγητού και αλκοόλ ή κυκλοθυμία.

Μπορεί άραγε να αλλάξει αυτή η αρνητική διάθεση; Η απάντηση βρίσκεται σε όσα προαναφέρθηκαν, αν προσπαθήσουμε να τα δούμε από άλλη οπτική.

• Τροποποιείστε τις προσδοκίες σας
  Δεν είναι υποχρεωτικό να περάσουμε καλά επειδή είναι Χριστούγεννα. Σε περίπτωση που δεν σας εκφράζουν ακολουθήστε τις δικές σας επιθυμίες. Ακόμη και αν χρειάζεται να παρευρεθείτε σε οικογενειακές/φιλικές συνεστιάσεις βάλτε όρια και προσδιορίστε εκ των προτέρων πόσο χρόνο θέλετε να αφιερώσετε σε αυτές. Οργανώστε δηλαδή το χρόνο σας με βάση τις ανάγκες σας ώστε να περιορίσετε την πίεση, το άγχος και το θυμό. Από την άλλη πλευρά αν δεν είστε καλεσμένος σε μια τέτοια περίσταση και αυτό σας στεναχωρεί γίνετε εσείς ο οικοδεσπότης και καλέστε άτομα. Εναλλακτικά μπορείτε να συμμετέχετε σε εορταστικές εκδηλώσεις ιδρυμάτων, γηροκομείων ή απλά να προσφέρετε με το δικό σας τρόπο σε αυτά.
• Αγοράστε ΣΤΙΓΜΕΣ και όχι “αντικείμενα” 
  Αποφορτιστείτε από την παγίδα του καταναλωτισμού, δεν χρειάζεται να ξοδέψετε πολλά για να περάσετε καλά. Σημασία έχει η ποιότητα αυτών των στιγμών και η επαφή με τα αγαπημένα σας πρόσωπα. Προτιμήστε τις αγκαλιές με τα αγαπημένα σας πρόσωπα παρά να είστε αγκαλιά συνεχώς με “πρέπει”, υποχρεώσεις, λίστες και κούραση.
• Επενδύστε χρόνο να φτιάξετε πολλές αναμνήσεις παρά χρόνο για να φτιάξετε πολλά γλυκά ή να καθαρίσετε το σπίτι σας
• Αφιερώστε χρόνο στον εαυτό σας Κάνετε χώρο για τον εαυτό σας και μην τον αφήνετε τελευταίο σε προτεραιότητα [όπως ίσως κάνετε συνήθως]. Επιλέξτε ό,τι μπορεί να δηλώνει οτι φροντίζετε τον εαυτό σας [χαλάρωση, διάβασμα, μουσική, άσκηση, παρέα με φίλους) και σας κάνεις να νιώθετε σημαντικοί.
• Νοσταλγία/αναπόληση
  Υπάρχει και η ομάδα των ατόμων που αυτές τις μέρες βιώνει πιο έντονα την απουσία των αγαπημένων ανθρώπων. Μένοντας ωστόσο στο παρελθόν δεν ζούμε το παρόν. Σαφώς και οι αγαπημένοι σας άνθρωποι που δεν είναι πλέον μαζί σας κατέχουν συγκεκριμένη θέση στην καρδιά και στη ζωή σας. Κοιτάξτε όμως γύρω σας, υπάρχουν και άλλοι άνθρωποι που σας αγαπάνε και μπορείτε να βασιστείτε σε αυτούς. Ωστόσο, αν βιώνετε κάποια πρόσφατη απώλεια/αποχωρισμό μην πιέζετε τον εαυτό σας να δείχνει χαρούμενος. Το πένθος είναι και φυσιολογικό και αποδεκτό. Αν νιώθετε την ανάγκη μιλήστε για αυτό.

Σε περίπτωση που αυτή η καταθλιπτική διάθεση παραμένει μη διστάσετε να ζητήσετε τη βοήθεια ενός ειδικού.

Ακόμη και αν για αρκετούς η περίοδος των Χριστουγέννων μεγεθύνει απραγματοποίητα όνειρα, χαμένες ευκαιρίες ή λάθη του παρελθόντος είναι βοηθητικό να τα αποδεχθείτε, να τα επεξεργαστείτε και να τα αφήσετε πίσω (να προσπαθήστε τουλάχιστον).

Ίσως τελικά το πνεύμα των Χριστουγέννων δεν αφορά τα ωραία “δώρα” που φέρνει ο Αϊ-Βασίλης αλλά τη δύναμη της αγάπης που μπορεί να ξεπεράσει αρκετές αντιξοότητες.

Τα λόγια αυτά σου φέρνουν στο μυαλό την εικόνα κάποιου φίλου σου, κάποιου άλλου γονέα στην κερκίδα ή μήπως και τη δική σου; Όταν ο γονέας εμπλέκεται σε μεγάλο βαθμό στις εμπειρίες και δυσκολίες του παιδιού του λειτουργεί σαν “ελικόπτερο” [“helicopter parent”], φράση που πρωτοσυναντήσαμε στο βιβλίο του Dr Haim Ginott ‘Parent and Teenagers’. Αν έχεις ακούσει το παιδί να σου λέει τη χαρακτηριστική φράση οτι ‘είσαι συνεχώς πάνω απο το κεφάλι μου’, αυτό το άρθρο σε αφορά.

Όταν μιλά η φωνή του άγχους, του φόβου και της υπερπροστασίας είναι σαν να μην βλέπουμε τη διαχωριστική γραμμή που η συμπεριφορά μας ξεπερνά τα όρια και αντί να βοηθάμε το παιδί να εξελιχθεί επηρεάζουμε αρνητικά την προσωπική και αθλητική του πορεία. Προσπαθούμε να κάνουμε τα πάντα για το παιδί για να μην πονέσει, να μην στεναχωρηθεί, να μην αδικηθεί, να μην κάνει λάθη. Και όταν θα συμβεί κάτι απο αυτά όπως στην περίπτωση που εμείς πιστεύουμε οτι αδικήθηκε [δες ξανά το δεύτερο παράδειγμα στην αρχή του άρθρου] σπεύδουμε να το διορθώσουμε, να το αλλάξουμε. Ερμηνεύουμε πολλές φορές τη συμπεριφορά του ως άγχος αλλά στην ουσία είναι δική μας προβολή, το άγχος το έχουμε εμείς.

Κάνοντας συνεχώς χαμηλές πτήσεις πάνω απο τη ζωή του παιδιού μας είναι σαν να φοβόμαστε τα λάθη του, λειτουργούμε πριν απο το παιδί για το παιδί στερώντας του όμως τις ευκαιρίες για “επιτυχημένες ήττες”, ευκαιρίες να μάθει απο τα λάθη του και να εξελιχθεί και ως χαρακτήρας και ως αθλητής-πρωταθλητής. Και πιθανόν για σενα με το ελικόπτερο σου να αυξάνεται η ικανοποίηση ότι προσφέρεις το καλύτερο για το παιδί-αθλητή, για το παιδί-αθλητή όμως μειώνεται η αυτοπεποίθηση του, η αυτονομία του, η λήψη δικών του αποφάσεων, η πίστη στον εαυτό του και στις δυνατότητες του, η αίσθηση οτι μπορεί να τα καταφέρει και χωρίς εσένα και αυξάνεται ο φόβος του λάθους/της αποτυχίας. Και αφού προσπαθούμε να είμαστε πανταχού παρόντες είναι μετά αντιφατικό το μήνυμα στο παιδί “γιατί δεν κάνεις κάτι μόνος σου”.

Πάρ’το αλλιώς

• Αφήνουμε το παιδί-αθλητή να δει τον κόσμο με τα δικά του μάτια [και όχι τα δικά μας]
• Δίνουμε τη δυνατότητα να μάθει απο τα λάθη γιατί έτσι χτίζει τις δεξιότητες ζωής [life skills] συνεπώς περιορίζεται ο φόβος του λάθους και αυξάνεται η αυτεκτίμηση του
• Ακούμε πρώτα τη δική του γνώμη και το πώς νιώθει για κάτι που συνέβη στον αγώνα ή στην προπόνηση πριν βιαστούμε να πούμε τη δική μας άποψη. Για παράδειγμα, μπορεί η παραμονή του στον πάγκο να μην τον ενοχλεί αλλά η δυσαρέσκεια και η ενόχληση να είναι κυρίως δική μας οπότε χρειάζεται να φενάρουμε τις δικές μας αντιδράσεις
• Μαθαίνουμε το παδί και του αφήνουμε χώρο να υπερασπίζεται τον εαυτό του χωρίς να γινόμαστε εμείς οι σωματοφύλακες του αλλιώς αν το κάνουμε εμείς του επιβεβαιώνουμε έμμεσα οτι δεν μπορεί να το κάνει μόνος του
• Όσο για τις νίκες προτιμούμε να λέμε στου φίλους μας οτι “νίκησε” παρά “νικήσαμε”, ο πληθυντικός του ‘εμείς’ αφαιρεί την αίσθηση επίτευξης απο το παιδί-αθλητή καθώς τη μοιράζεται μαζί μας

Το παιδί-αθλητής έχει φωνή, δεν χρειάζεται τη δική μας. Η αποστολή του είναι να μάθει όσα περισσότερα μπορεί καθώς μεγαλώνει και εξελίσσεται. Η δική μας, εκτός των άλλων, να μάθουμε να χειριζόμαστε το άγχος και το φόβο μας.

Άρθρο μου για το coachbasketball, Νοέμβριος 2015

Να ζεις την κάθε στιγμή, το τώρα σου πριν γίνει χθες και να διεκδικείς τα όνειρα σου.

Και τότε έρχεται η στιγμή που δεν θα σε ζορίζει το τι καταφέρνουν οι άλλοι καθώς θα έχεις ήδη διεκδικήσει και ζήσει τα δικά σου όνειρα, έστω και τα πιο μικρά.

Έχει καταφέρει τόσα το άγχος; ρωτάω
“Όχι το άγχος, αλλά η σχέση που έχω .. πιέζομαι, δεν αντέχω, δεν με καταλαβαίνει, όλο θυμώνουμε .. Πόσο άλλο να κάνω πίσω, πόσες άλλες υποχωρήσεις και συμβιβασμούς ..”
Τι σε πιέζει; συνεχίζω
“Δεν με καταλαβαίνει, δεν καταλαβαίνει οτι αυτά που λέει με πιέζουν, με κάνουν να νιώθουν οτι δεν αξίζω, κρίνει συνεχώς ό,τι κάνω ..”

Ξέρει τι έχεις ανάγκη στη σχέση σας, έχεις πει τι χρειάζεσαι, τι θέλεις;
“Εεε .. νομίζω. Ή μάλλον όχι, δεν το έχω πει. Τι να πω δηλαδή;“

Ο άντρας μου σηκώθηκε, έκλεισε την τηλεόραση [όπως μας είχες προτείνει να κάνουμε γιατί είναι τοξική], με αγκάλιασε και μου είπε ‘είμαστε μαζί σε όλα’.

Το πιστεύεις οτι λες και έφυγε ένα βάρος απο πάνω μου; Τώρα ένιωσα αυτό που μου λες συχνά για το πόσο σημαντικές είναι οι μικρές στιγμές-μικρές χαρές“.

τον κάθε ένα που μου στάθηκε εμπόδιο και με πείσμωσε να προσπαθήσω περισσότερο και να εξελιχθώ,

τον κάθε ένα που μου κράτησε το χέρι στα δύσκολα και μου είπε “είμαι εδώ για σενα”

αλλά και τον κάθε ένα που στις δυνατές μου στιγμές έχει χαρεί και είναι περήφανος μαζί μου ..